ریشه یابی روایت سیاوش در اساطیر هند | ||
| پژوهش های بین رشته ای ادبی | ||
| مقاله 10، دوره 8، شماره 1 - شماره پیاپی 15، فروردین 1405 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.30465/lir.2025.49241.1882 | ||
| نویسنده | ||
| علیرضا مظفری* | ||
| دانشگاه ارومیه | ||
| چکیده | ||
| مهرداد بهار معتقد بود که روایت سیاوش رو گرفتی از روایت بینالنهرینی تموز یا دموزی است. از نظر ایشان سیاوش نقش ایزد نباتی را ایفا میکند و مرگ او برابر است با مرگ یا شهادت ایزد گیاهی که بعد از چندی در هیئتی جدید تجدید حیات میکند، درست آنگونه که دانه بعد از دفن در زیر زمین، به صورت گیاه تجدید حیات میکند. در این مقاله روایت دیگری از روایات ودایی یعنی داستان آگنی خدای آتش به عنوان روایت اساس حکایت سیاوش پیشنهاد شده است. سیاوش در روایت ایرانی، روگرفتی از آگنی ودایی است. آنگونه که آگنی فرزند دیائوس و پریتوی خدایان آسمان و زمین است، سیاوش نیز فرزند کاووس به عنوان نمودگار دیائوس خدای آسمان و مادرش از توران زمین به عنوان نمایندة مادر زمین و زن ایزد زایندگی است. سیاوش مانند آگنی ایزد آتش، با هر مرگ و خاموشی دوباره تجدید حیات مییابد. آنگونه که کرچمر گفته زایش آتش از مادرـ زمین، موجب مرگ مادر است، زایش سیاوش نیز مرگ مادرش را به دنبال دارد. آتش در غالب رویاهای سیاوش و دیگران در گزارش فردوسی، همواره نمایندة خودِ سیاوش است. خروج سیاوش از ایران به توران، تعبیر دیگری از هبوط آگنی ایزد آتش، از سرزمین پدریاش آسمان به زمین به عنوان میهن مادری اوست. مرگ سیاوش و رویش گیاه خون سیاوشان از خون او، تعبیری است از خاموشی آتش انسانی و تجدید حیات به صورت آتش نباتی یا به اصطلاح متون مزدیسنی«اوروازیشته». | ||
| کلیدواژهها | ||
| سیاوش؛ شاهنامه؛ آگنی؛ اسطوره شناسی؛ آتش | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 695 |
||
| تعداد نشریات | 34 |
| تعداد شمارهها | 1,049 |
| تعداد مقالات | 12,664 |
| تعداد مشاهده مقاله | 13,440,838 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 11,260,797 |